Question:medium
अधोलिखितपदेषु विसर्गसन्धिं कुरुत - 'रामः + अपि'।
अधोलिखितपदेषु विसर्गसन्धिं कुरुत - 'रामः + अपि'।
Show Hint
विसर्गस्य परे अकारादिः स्वरः आगच्छति चेत् — ः → ओ तथा अवग्रहः भवति (रामोऽपि)।
Updated On: Mar 5, 2026
Show Solution
Solution and Explanation
Step 1: प्रश्नस्य अवगमनम्:
अत्र 'रामः' तथा 'अपि' इत्यनयोः पदयोः विसर्गसन्धिं कर्तुं निर्देशः दत्तः अस्ति।
Step 2: मुख्यः सिद्धान्तः अथवा विधिः:
अत्र उत्त्व-सन्धेः नियमः प्रयुज्यते। नियमः अस्ति:
यदि विसर्गात् (ः) पूर्वम् 'अ'कारः भवेत् तथा विसर्गस्य पश्चात् अपि 'अ'कारः भवेत्, तर्हि विसर्गः 'ओ'कारे परिवर्तते तथा परवर्ती 'अ'कारः अवग्रहे (ऽ) परिवर्तते।
\[ \text{अः} + \text{अ} \rightarrow \text{ओऽ} \] Step 3: विस्तृतं स्पष्टीकरणम्:
पूर्वपदम्: रामः = राम् + अ + ः । अत्र विसर्गात् पूर्वम् 'अ' अस्ति।
उत्तरपदम्: अपि। अत्र आरम्भे 'अ' अस्ति।
नियमस्य प्रयोगेण:
\[ \text{रामः} + \text{अपि} \rightarrow \text{रामो} + \text{ऽपि} \] \[ \Rightarrow \text{रामोऽपि} \]
Step 4: अन्तिमम् उत्तरम्:
अतः, 'रामः + अपि' इत्यस्य सन्धिः 'रामोऽपि' इति भवति।
अत्र 'रामः' तथा 'अपि' इत्यनयोः पदयोः विसर्गसन्धिं कर्तुं निर्देशः दत्तः अस्ति।
Step 2: मुख्यः सिद्धान्तः अथवा विधिः:
अत्र उत्त्व-सन्धेः नियमः प्रयुज्यते। नियमः अस्ति:
यदि विसर्गात् (ः) पूर्वम् 'अ'कारः भवेत् तथा विसर्गस्य पश्चात् अपि 'अ'कारः भवेत्, तर्हि विसर्गः 'ओ'कारे परिवर्तते तथा परवर्ती 'अ'कारः अवग्रहे (ऽ) परिवर्तते।
\[ \text{अः} + \text{अ} \rightarrow \text{ओऽ} \] Step 3: विस्तृतं स्पष्टीकरणम्:
पूर्वपदम्: रामः = राम् + अ + ः । अत्र विसर्गात् पूर्वम् 'अ' अस्ति।
उत्तरपदम्: अपि। अत्र आरम्भे 'अ' अस्ति।
नियमस्य प्रयोगेण:
\[ \text{रामः} + \text{अपि} \rightarrow \text{रामो} + \text{ऽपि} \] \[ \Rightarrow \text{रामोऽपि} \]
Step 4: अन्तिमम् उत्तरम्:
अतः, 'रामः + अपि' इत्यस्य सन्धिः 'रामोऽपि' इति भवति।
Was this answer helpful?
0
